Nog nooit kreeg de Fraudehelpdesk zoveel meldingen van phishing binnen als in de eerste helft van dit jaar. Waar in dezelfde periode in 2025 nog 2.776 meldingen binnenkwamen, waren dat er in 2026 maar liefst 15.106, ruim vijf keer zoveel. Voor webshops is dat geen ver-van-mijn-bedshow. Nepberichten die op een bestelling, een levering of een betaling lijken, ondermijnen precies het vertrouwen waar een webwinkel op draait.

Meer meldingen, meer schade

De cijfers van de Fraudehelpdesk laten niet alleen een stijging in aantallen zien, ook de gevolgen worden groter. Het aantal mensen dat daadwerkelijk geld kwijtraakte, steeg van 124 naar 443. De gemelde schade liep op van 113.574 euro naar 491.793 euro. Opvallend is verder dat e-mail als kanaal terrein wint: in 59 procent van de meldingen ging het om een phishingmail, tegenover 30 procent in dezelfde periode vorig jaar. De Fraudehelpdesk vermoedt dat criminelen steeds vaker gegevens uit eerdere datalekken gebruiken om hun berichten persoonlijker en dus geloofwaardiger te maken. Een aanhef met voornaam en achternaam, of een verwijzing naar een echte bestelling, maakt een nepmail nu eenmaal overtuigender dan een anoniem “Geachte klant”.

WhatsApp als nieuw favoriet kanaal

Bijzonder hard gestegen zijn meldingen rond boekingsplatforms: 1.072 tegenover 108 een jaar eerder, waarvan ruim 90 procent ging over het merk Booking.com. In 95 procent van die gevallen kregen slachtoffers een appje via WhatsApp, met het verzoek een boeking te bevestigen of alsnog een bedrag over te maken via een meegestuurd linkje. Het mechanisme is inmiddels bekend van nepberichten over pakketbezorging: een korte, dringende tekst, een link die haast suggereert en een betaalverzoek dat net iets te klein is om achterdocht te wekken. Precies daarom is het voor een webwinkel goed om klanten actief te wijzen op veilige manieren van betalen, bijvoorbeeld via de uitleg over veilig betalen bij een webshop. Een klant die weet welke betaalmethoden een winkel wel en niet gebruikt, prikt een nepbericht sneller door.

Wat een webshop hiermee kan doen

Herkenbaar voor veel webwinkeliers: een klant belt de klantenservice omdat hij via de app een “aanvullende betaling” moet doen om zijn pakket te ontvangen, terwijl de winkel zoiets nooit zou vragen. Duidelijkheid vooraf helpt. Vermeld op de website en in bevestigingsmails expliciet via welke kanalen wel en niet contact wordt gezocht, en herhaal dat een extra betaling achteraf nooit via een linkje in een appje loopt. Klanten die twijfelen of ze met een betrouwbare partij te maken hebben, kunnen ook zelf een aantal controles uitvoeren; de kennisbank van Webshop Keurmerk zet op een rij hoe iemand een betrouwbare webshop herkent, van een kloppend adres tot duidelijke contactgegevens.

Voor webwinkeliers zelf is dit ook een moment om de eigen zichtbaarheid als betrouwbare partij te vergroten. Een webshop die is aangesloten bij Webshop Keurmerk, erkend door de Consumentenbond, laat aan bezoekers meteen zien dat er is gecontroleerd op zaken als een kloppend adres, heldere voorwaarden en correcte klantcommunicatie. Aanmelden kan via www.keurmerk.info. Voor consumenten blijft de vuistregel intussen simpel: bij twijfel over een appje of mailtje niet doorklikken, maar eerst zelf inloggen op de eigen account van de webshop of het platform. Wie toch slachtoffer wordt of een verdacht bericht ontvangt, doet er goed aan dit te melden bij de Fraudehelpdesk, zodat het beeld van deze golf compleet blijft.

Vertalen
Ga naar de inhoud